[:ru] Период реализации проекта: 2024 – 2026 гг.

Актуальность проекта: За последние несколько лет казахстанская школьная система полностью перешла на обновленное содержание образования, что было признано ОЭСР позитивным шагом в модернизации. В рамках этой реформы изменился и школьный курс географии, что связано с глобальными изменениями, технологическим прогрессом и необходимостью развития критического мышления и гражданской образованности. В частности, в Казахстане в учебниках для 10-11 классов изучается раздел «Геополитика», что является редкостью для школьных программ во многих странах мира. Изучение геополитики способствует пониманию мировых событий, развитию географического сознания и гражданской ответственности, а также подготавливает учащихся к жизни в глобальном обществе. Однако, сложности возникают из-за сложности материала, недостатка учебных ресурсов и актуализации информации. Для преодоления этих трудностей необходимо создать методическое пособие, которое поможет учителям структурировать знания и определить эффективные методы преподавания геополитики. Разработка структурно-содержательной модели обучения геополитике также является важной задачей, так как она будет основой для повышения качества образования и подготовки учащихся к пониманию современных мировых процессов.

Цель проекта: Оказание практической помощи учителям географии с помощью разработки методического пособия по разделу «Геополитика» в рамках обновленного содержания школьного курса географии 10-11 классов и тем самым повышение образовательного уровня обучающихся.

Задачи проекта:

Задачи на 2024 год:

— проанализировать образовательные цели по разделу «Геополитика» в типовых учебных программах предмета «География» для 10-11 классов;

— обзор современных научных и педагогических источников по геополитике;

— сравнение cтруктуры и содержания казахстанской учебной программы географии с зарубежными.

Задачи на 2025 год:

— изучить возможности формирования систем знаний по геополитике у учащихся 10-11 классов;

— создание структурно-содержательной модели процесса формирования систем знаний по геополитике у учеников старших классов, помогающая структурировать знания, определить цели обучения и методы их достижения;

— разработка практических упражнений и кейсов для учащихся, способствующие углубленному пониманию ключевых концепций и развивающие аналитические навыки, критическое мышление.

Задачи на 2026 год:

— анализ и выбор методов для формирования систем знаний по геополитике в рамках географического образования;

— разработка методического пособия по разделу «Геополитика» с целью оказания практической помощи педагогам, которое в итоге послужит обеспечению повышенного уровня освоения знаний по изучаемому разделу;

— экспериментальная работа по оценке результатов разработки практических упражнений и кейсов для учащихся, также методического пособия для учителей географии.

— апробация результатов проекта, публикация статей;

— разработка методического пособия.

Состав исследовательской группы:

1) Мырзалы Назира Бердіғұлқызы, магистр, ст. преп. – руководитель проекта, научный сотрудник, Scopus ID: 57841623100, ORCID ID: 0000-0001-8646-6255.

2) Муздыбаева Карлыгаш Каманаевна, к.г.н., ст. преп. – научный консультант, ведущий научный сотрудник, Scopus ID: 57196247133, ORCID ID: 0000-0003-4258-5636.

Результаты // Ожидаемые результаты

Ожидаемые результаты на 2024 год:

— будут проанализированы образовательные цели по разделу «Геополитика» в типовых учебных программах предмета «География» для 10-11 классов;

— будет проведен обзор современных научных и педагогических источников по геополитике, исследования, связанные с формированием систем знаний по геополитике в рамках географического образования;

— будет проведен сравнительный анализ изучения геополитики в школьной системе зарубежных стран и Казахстана. По итогу будет написана и опубликована статья в БД Scopus/WoS.

Ожидаемые результаты на 2025 год:

— будут изучены возможности формирования систем знаний у обучающихся по геополитике с использованием различных методов и ресурсов, среди которых школьные учебные программы, вспомогательные пособия, специальные курсы и семинары, видеоуроки и т.д.;

— будет создана структурно-содержательная модель процесса формирования систем знаний по геополитике у учеников старших классов, помогающая структурировать знания, определить цели обучения и методы их достижения;

— будут разработаны практические упражнения и кейсы для учащихся, способствующие углубленному пониманию ключевых концепций и развивающие аналитические навыки, и критическое мышление.

Ожидаемые результаты на 2026 год:

— будут проанализированы и выбраны методы для формирования систем знаний по геополитике в рамках географического образования.

— будет разработано методическое пособие по разделу «Геополитика» с целью оказания практической помощи педагогам, который в итоге послужит обеспечению повышенного уровня освоения знаний по изучаемому разделу.

— будет проведена экспериментальная работа по оценке результатов разработки практических упражнений и кейсов для учащихся, также методического пособия для учителей географии.

— результаты проекта будет апробирована на Международной педагогической конференции, будут опубликованы 2 научные статьи в научных изданиях, рецензируемых по научному направлению проекта, индексируемых в Science Citation Index Expanded Web of Science и (или) имеющих процентиль CiteScore не менее 35 (тридцати пяти) в база данных  Scopus.[:en] Period of project implementation: 2024 – 2026

Project relevance: Over the past few years, the Kazakh school system has fully transitioned to an updated curriculum, which has been recognized by the OECD as a positive step in modernization. As part of this reform, the school geography course has also been revised, reflecting global changes, technological progress, and the need to develop critical thinking and civic literacy. Notably, in Kazakhstan, the subject of «Geopolitics» is studied in the 10th-11th grade textbooks, which is rare for school curricula in many countries around the world. Studying geopolitics contributes to understanding global events, developing geographical awareness, and fostering civic responsibility, as well as preparing students for life in a global society. However, challenges arise due to the complexity of the material, the lack of educational resources, and the need for updated information. To overcome these difficulties, it is necessary to create a methodological guide that will help teachers structure knowledge and identify effective methods for teaching geopolitics. Developing a structural-content model for teaching geopolitics is also a critical task, as it will serve as a foundation for improving education quality and preparing students to understand modern global processes.

Project purpose: Providing practical assistance to geography teachers by developing a methodological guide for the «Geopolitics» section within the updated curriculum of the 10th-11th grade geography course, thereby enhancing the educational level of secondary school students.

Project objectives:

Tasks for 2024:

— analyze the educational objectives for the «Geopolitics» section in the standard curriculum of the «Geography» subject for 10th-11th grades.

— review contemporary scientific and pedagogical sources on geopolitics.

— compare the structure and content of the Kazakh geography curriculum with those of foreign programs.

Tasks for 2025:

— explore the possibilities for forming systems of knowledge on geopolitics among 10th-11th grade students.

— develop a structural-content model for the process of forming systems of knowledge on geopolitics for senior students, which will help structure knowledge, define learning objectives, and determine methods for achieving them.

— develop practical exercises and case studies for students that contribute to a deeper understanding of key concepts and foster analytical skills and critical thinking.

Tasks for 2026:

— analysis and selection of methods for the formation of knowledge systems on geopolitics within the framework of geographical education;

— development of a methodological manual on the section «Geopolitics» in order to provide practical assistance to teachers, which will ultimately serve to ensure an increased level of mastering knowledge on the section being studied;

— experimental work to assess the results of the development of practical exercises and cases for students, as well as a methodological manual for geography teachers.

— testing of project results, publication of articles;

— development of a methodological manual.

Research group composition:

1) Nazira Berdigulkyzy Myrzaly, Master’s degree, Senior Lecturer – Project Leader, Researcher, Scopus ID: 57841623100, ORCID ID: 0000-0001-8646-6255.

2) Karlygash Kamanaevna Muzdybayeva, Candidate of Geographical Sciences, Senior Lecturer – Scientific Consultant, Lead Researcher, Scopus ID: 57196247133, ORCID ID: 0000-0003-4258-5636.

Results // Expected results

Expected results for 2024:

— the educational objectives for the «Geopolitics» section in the standard curricula of the «Geography» subject for 10th-11th grades will be analyzed.

— a review of contemporary scientific and pedagogical sources on geopolitics, as well as studies related to the formation of systems of knowledge in geopolitics within geographic education, will be conducted.

— a comparative analysis of the study of geopolitics in the school systems of foreign countries and Kazakhstan will be carried out. As a result, an article will be written and published in Scopus/WoS databases.

Expected results for 2025:

— the possibilities for forming systems of knowledge in geopolitics among students will be explored using various methods and resources, including school curricula, supplementary materials, special courses and seminars, video lessons, and more.

— a structural-content model for the process of forming systems of knowledge in geopolitics for senior students will be developed, helping to structure knowledge, define learning objectives, and determine methods for achieving them.

— practical exercises and case studies will be developed for students, aimed at deepening their understanding of key concepts, and enhancing their analytical skills and critical thinking.

Expected results for 2026:

— methods for forming systems of knowledge in geopolitics within the framework of geographic education will be analyzed and selected.

— a methodological guide for the «Geopolitics» section will be developed to provide practical assistance to teachers, ultimately ensuring a higher level of knowledge acquisition in the studied section.

— experimental work will be conducted to evaluate the effectiveness of the developed practical exercises and case studies for students, as well as the methodological guide for geography teachers.

— the project’s results will be presented at an international pedagogical conference, and two research articles will be published in journals indexed in the science citation index expanded web of science and/or having a citescore percentile of at least 35 in the scopus database.

 

 [:kk] Жоба орындалу мерзімі: 2024 –2026 жж.

Жоба өзектілігі: Соңғы бірнеше жылда Қазақстанның мектеп жүйесі білім берудің жаңартылған мазмұнына толық көшті, бұл ОЭСР тарапынан білім беру саласын жаңғыртудағы оң қадам ретінде мойындалды. Осы реформаның аясында география курсы да өзгерді, бұл жаһандық өзгерістермен, технологиялық прогресспен және сыни ойлауды, азаматтық сауаттылықты дамыту қажеттілігімен байланысты. Атап айтқанда, Қазақстанда 10-11 сынып оқулықтарында «Геосаясат» бөлімі оқытылады, бұл әлемнің көптеген елдеріндегі мектеп бағдарламалары үшін сирек кездесетін жағдай. Геосаясатты оқу әлемдік оқиғаларды түсінуге, географиялық сананы және азаматтық жауапкершілікті дамытуға ықпал етеді, сондай-ақ оқушыларды жаһандық қоғамда өмір сүруге дайындайды. Алайда, материалдың күрделілігіне, оқу ресурстарының жетіспеушілігіне және ақпараттың жаңартылуына байланысты қиындықтар туындайды. Осы қиындықтарды жеңу үшін мұғалімдерге білімді құрылымдауға және геосаясатты оқытудың тиімді әдістерін анықтауға көмектесетін әдістемелік құрал жасау қажет. Геосаясатты оқытуға арналған құрылымдық-мазмұндық модельді әзірлеу де маңызды міндет болып табылады, өйткені ол білім сапасын арттырудың және оқушыларды қазіргі әлемдік үдерістерді түсінуге дайындаудың негізі болады.

Жоба мақсаты: 10-11 сыныптардың география пәнінің жаңартылған мазмұны аясында «Геосаясат» бөлімі бойынша әдістемелік құрал әзірлеу арқылы география пәні мұғалімдеріне практикалық көмек көрсету және сол арқылы оқушылардың білім деңгейін арттыру.

Жоба міндеттері:

2024 жылға қойылған міндеттер:

— 10-11 сыныптарға арналған «География» пәнінің типтік оқу бағдарламаларында «Геосаясат» бөлімі бойынша оқу мақсаттарын талдау;

— геосаясат бойынша қазіргі ғылыми және педагогикалық дереккөздерге шолу;

— Қазақстандық география оқу бағдарламасының құрылымы мен мазмұнын шетелдік бағдарламалармен салыстыру.

2025 жылға қойылған міндеттер:

— 10-11 сынып оқушыларына геосаясат бойынша білім жүйесін қалыптастыру мүмкіндіктерін зерттеу;

— оқушылардың білімін құрылымдауға, оқу мақсаттарын анықтауға және оларды іске асыру әдістерін анықтауға көмектесетін, геосаясат бойынша білім жүйесін қалыптастыру үдерісінің құрылымдық-мазмұндық моделін жасау;

— негізгі ұғымдарды терең түсінуге және аналитикалық дағдыларды, сыни ойлауды дамытуға ықпал ететін оқушыларға арналған практикалық жаттығулар мен кейстерді әзірлеу.

2026 жылға қойылған міндеттер:

— география білімі аясында геосаясат бойынша білім жүйесін қалыптастыру әдістерін талдау және таңдау;

— мұғалімдерге практикалық көмек көрсету мақсатында «Геосаясат» бөлімі бойынша әдістемелік құралды әзірлеу, бұл оқушылардың зерттелетін бөлім бойынша білімін тереңдетуге ықпал етеді;

— оқушыларға арналған практикалық жаттығулар мен кейстерді, сондай-ақ география пәні мұғалімдеріне арналған әдістемелік құралды әзірлеу нәтижелерін бағалау бойынша эксперименттік жұмыс жүргізу;

— жобаның нәтижелерін сынақтан өткізу, мақалалар жариялау;

— әдістемелік құралды әзірлеу.

Зерттеу тобының құрамы:

1) Мырзалы Назира Бердіғұлқызы, магистр, аға оқытушы – жоба жетекшісі, ғылыми қызметкер, Scopus ID: 57841623100, ORCID ID: 0000-0001-8646-6255

2) Муздыбаева Карлыгаш Каманаевна, г.ғ.к., аға оқытушы – ғылыми кеңесші, жетекші ғылыми қызметкер, Scopus ID: 57196247133, ORCID ID: 0000-0003-4258-5636.

 Нәтижелер // Күтілетін нәтижелер (жобаны іске асыру кезеңіне байланысты)

2024 жылға күтілетін нәтижелер:

— 10-11 сыныптарға арналған «География» пәнінің типтік оқу бағдарламаларында «Геосаясат» бөлімі бойынша оқу мақсаттары талданатын болады;

— геосаясат, географиялық білім беру аясында геосаясат бойынша білім жүйесін қалыптастыруға байланысты қазіргі ғылыми және педагогикалық дереккөздерге шолу жасалатын болады;

— шетелдік елдердің және Қазақстанның мектеп жүйесінде геосаясатты оқытудың салыстырмалы талдауы жүргізіледі. Нәтижесінде Scopus/WoS деректер базасында мақала жазылып, жарияланады.

2025 жылға күтілетін нәтижелер:

— геосаясат бойынша білім жүйесін қалыптастыру мүмкіндіктері зерттелетін болады, оған мектеп оқу бағдарламалары, көмекші құралдар, арнайы курстар мен семинарлар, бейнесабақтар және т.б. кіретін әртүрлі әдістер мен ресурстар қолданылады;

— жоғарғы сынып оқушыларына геосаясат бойынша білім жүйесін қалыптастыру үдерісінің құрылымдық-мазмұндық моделі жасалатын болады, бұл модель білімді құрылымдауға, оқу мақсаттарын анықтауға және оларды іске асыру әдістерін анықтауға көмектеседі;

— негізгі ұғымдарды терең түсінуге және аналитикалық дағдыларды, сыни ойлауды дамытуға ықпал ететін оқушыларға арналған практикалық жаттығулар мен кейстер әзірленетін болады.

2026 жылға күтілетін нәтижелер:

— географиялық білім беру аясында геосаясат бойынша білім жүйесін қалыптастыру әдістері талданып, таңдалатын болады;

— педагогтарға практикалық көмек көрсету мақсатында «Геосаясат» бөлімі бойынша әдістемелік құрал әзірленетін болады, бұл оқушылардың зерттелетін бөлім бойынша білімін тереңдетуге ықпал етеді;

— оқушыларға арналған практикалық жаттығулар мен кейстерді, сондай-ақ география пәні мұғалімдеріне арналған әдістемелік құралды әзірлеу нәтижелерін бағалау бойынша эксперименттік жұмыс жүргізілетін болады;

— жобаның нәтижелері халықаралық педагогикалық конференцияда сыналып, жоба ғылыми бағыты бойынша рецензияланған және science citation index expanded web of science және (немесе) scopus деректер базасындағы citescore көрсеткіші кемінде 35 (отыз бес) болатын ғылыми басылымдарда 2 ғылыми мақала жарияланатын болады.[:]