[:ru]Актуальность Ожидаемый научный эффект состоит в уточнении концептуального аппарата переводоведения, получении нового исследовательского материала для общей теории, методологии и критики перевода, специальной теории научного перевода на материале казахского, русского и английского языков. Таким образом, полученные результаты окажут влияние на развитие переводоведения, а также смежных с ним областей: лингводидактики, лингвокультурологии, лингвопрагматики, лексикографии, социолингвистики. Социально-экономический эффект состоит в получении готового алгоритма ОКП, который может быть внедрен в образовательный процесс подготовки и переподготовки переводчиков научного стиля речи не только Казахстана, но и стран евразийского пространства со схожей языковой ситуацией. Данный результат может быть коммерциализован в виде предоставления тренинг-услуг, мастер-классов для преподавателей перевода и переводчиков-практиков. Результаты, полученные в рамках проекта, дадут новый импульс научным исследованиям по переводоведению на казахском языке; послужат практическим руководством по прямому переводу текстов научного стиля речи на казахский язык.

  Целевыми потребителями полученных результатов являются переводчики-практики, научные сотрудники, преподаватели вузов, студенты, магистранты и докторанты.

Цель проекта: разработать системный
подход к оценке качества перевода в научной и учебной сфере на основе измеряемых критериев.

Ожидаемые результаты

Достигнутые результаты

Основной результат исследований – разработка системного подхода к оценке качества перевода в научной и учебной сфере на основе измеряемых критериев и объективных методов параметризации данной оценки.  Реализация данного результата проекта будет представлена в следующих формах: 1)   не менее 1 (одной) статьи или обзора в рецензируемом научном издании, индексируемом в Social Science Citation Index, Arts and Humanities Citation Index и (или) Russian Science Citation Index базы Web of Science и (или) имеющем процентиль по CiteScore в базе Scopus не менее 35 (тридцати пяти); 2)  не менее 2 (двух) статей и (или) обзоров в рецензируемых зарубежных и (или) отечественных изданиях, рекомендованных Комитетом 3)  1 (одной) монографии, 4)  1 (одном) учебно-методическом пособии, По монографии и учебно-методическому пособию планируется получение двух свидетельств о государственной регистрации прав на интеллектуальную собственность.

(18-20 сентября 2023 года исследовательская группа научного проекта  AP19680449  «Оценка качества перевода: научная и учебная сферы» в составе А.К. Жумабековой, А.М. Куркимбаевой, А.А. Алдабергеновой в соответствии с календарным планом посетила Российский экономический университет им. Г.В.Плеханова в г. Москва. Были проведены встречи и дискуссии по различным аспектам оценки качества перевода с преподавателями теории и практики  перевода  А.Э. Григорян, К.А. Степаненко, Г.Т. Безкоровайной, К.А. Улиско  и др.. Исполнители проекта посетили занятия по различным переводческим дисциплинам. Научная командировка участников проекта продолжается)

Состав исследовательской группы:

1. Жумабекова Айгуль Казкеновна – доктор филологических наук, профессор кафедры восточной филологии и перевода КазНПУ им.Абая, руководитель проекта, ГНС. Индекс Хирша – 1 в базе Scopus (https://www.scopus.com/authid/detail.uri?authorId=56713044300); Профиль: https://www.mendeley.com/profiles/aigul-zhumabekova/publications/

Author ID в Scopus 56713044300, Researcher ID Web of Science AAD-8962-2020,

ORCID ID 0000-0003-4457-2687, Researcher ID in Publons 3384051

2. Куркимбаева Айжан Муратовна – PhD по специальности «Иностранная филология», ассоциированный профессор кафедры практики речи иностранных языков факультета перевода и филологии КазУМОиМЯ им. Абылай хана, CНС. Индекс Хирша — 1 в базе Scopus (https://www.scopus.com/authid/detail.uri?authorId=57216884105) Author ID в Scopus 57216884105, Orcid ID 0000-0002-2075-3427
3. Манапбаева Жаннура Жарканбековна – доктор PhD по специальности «Переводческое дело», зав.кафедрой языков, ассистент-профессор МУИТ. Scopus ID: 57283068900, ORCID: 0000-0003-4650-1727, Индекс Хирша – 1, СНС.

4.Шенгелбаева Нуржамал Рахымжановна – кандидат филологических наук, старший преподаватель кафедры восточной филологии и перевода КазНПУ им.Абая, СНС. Author ID в Scopus 57297926500 ORCID ID  0000-0002-2398-4220, ResearcherID Web of Science HDO-3443-2022

5. Алдабергенова Айым Алдабергеновна – доктор PhD по специальности «Переводческое дело», преподаватель кафедры синхронного перевода КазУМОиМЯ имени Абылай хана, СНС. Researcher ID Web of Science HDM-7762-2022, Orcid ID: 0000-0003-0836-7723 Scopus Author ID 57659582300 Критика и семиотика. Scopus. 2021. № 2. стр. 160–177. DOI 10.25205/2307-1737-2021-2-160-177 ISSN 2307-1737
6. Мухитов Арупжан Зумратович — магистр, специальность «Переводческое дело», преподаватель кафедры восточной филологии и перевода КазНПУ им.Абая, МНС. Researcher ID: HCH-7587-2022. Orcid ID: 0000-0003-0836-7723
7. Нурбаев Серик Сакабаевич — инженер (IT-специалист), магистр, специальность «Электроника, Телекоммуникация».

          Список публикаций:[:en]Relevance. The expected scientific effect is to clarify the conceptual apparatus of translation studies, to obtain new research material for the general theory, methodology and criticism of translation, special theory of scientific translation on the material of Kazakh, Russian and English languages. Thus, the obtained results will influence the development of translation studies, as well as related fields: linguodidactics, linguocultural studies, linguopragmatics, lexicography, sociolinguistics. The socio-economic effect consists in obtaining a ready-made algorithm of TQA, which can be implemented in the educational process of training and retraining of translators of scientific style of speech not only in Kazakhstan, but also in the countries of the Eurasian space with a similar language situation. This result can be commercialized in the form of training services, master classes for translation teachers and practicing translators. The results obtained in the framework of the project will give a new impetus to scientific research on translation studies in the Kazakh language; will serve as a practical guide for direct translation of texts of scientific style of speech into Kazakh.

The target consumers of the obtained results are practicing translators, researchers, university professors, students, master and doctoral students.

The aim of the project: to develop a systematic approach to assessing the quality of translation in science and education sphere on the basis measurable criteria.

Expected results

Achieved results

The main result of the research is the development of a systematic approach to assessing the quality of translation in the scientific and educational sphere on the basis of measurable criteria and objective methods of parameterization of this assessment.  The realization of this project result will be presented in the following forms: 1) at least 1 (one) article or review in a peer-reviewed scientific publication indexed in the Social Science Citation Index, Arts and Humanities Citation Index and (or) Russian Science Citation Index of the Web of Science database and (or) having a CiteScore percentile in the Scopus database of at least 35 (thirty-five); 2) at least 2 (two) articles and (or) reviews in peer-reviewed foreign and (or) domestic publications recommended by the Committee 3) 1 (one) monograph 4) 1 (one) textbook, It is planned to obtain two certificates of state registration of intellectual property rights for monographs and textbook.

The research team:

1. Zhumabekova Aigul Kazkenovna — Doctor of Philological Sciences, Professor of the Department of Oriental Philology and Translation of Abai Kazakh National Pedagogical University, Project Manager, Chief Scientific Officer. Hirsch Index — 1 in Scopus (https://www.scopus.com/authid/detail.uri?authorId=56713044300); Profile: https://www.mendeley.com/profiles/aigul-zhumabekova/publications/. Author ID in Scopus 56713044300, Researcher ID Web of Science AAD-8962-2020, ORCID ID 0000-0003-4457-2687, Researcher ID in Publons 3384051
2. Kurkimbayeva Aizhan Muratovna — PhD in specialty “Foreign Philology”, Associate Professor of the Department of Speech Practice of Foreign Languages of the Faculty of Translation and Philology of Kazakh Ablai khan University of International Relations and World Languages, Senior researcher. Hirsch Index — 1 in Scopus database (https://www.scopus.com/authid/detail.uri?authorId=57216884105) Author ID in Scopus 57216884105, Orcid ID 0000-0002-2075-3427
3. Manapbaeva Zhannura Zharkanbekovna — PhD in “Translation Studies”, Head of the Department of Languages, Assistant Professor of IITU. Scopus ID: 57283068900, ORCID: 0000-0003-4650-1727, Hirsch Index — 1, Senior researcher.

4. Shengelbaeva Nurjamal Rakhymzhanovna — Candidate of Philological Sciences, Senior Lecturer of the Department of Oriental Philology and Translation of Abai Kazakh National Pedagogical University, Senior researcher. Author ID in Scopus 57297926500 ORCID ID 0000-0002-2398-4220, Researcher ID Web of Science HDO-3443-2022.

5. Aldabergenova Aiym Aldabergenovna — PhD in “Translation Studies”, Lecturer of the Department of Simultaneous Interpretation of Kazakh Ablai khan University of International Relations and World Languages, Senior researcher. Researcher ID Web of Science HDM-7762-2022, Orcid ID: 0000-0003-0836-7723 Scopus Author ID 57659582300 Criticism and Semiotics. Scopus. 2021. No. 2. pp. 160-177. DOI 10.25205/2307-1737-2021-2-160-177 ISSN 2307-1737
6. Mukhitov Arupzhan Zumratovich – MA in “Translation Studies”, teacher of the Department of Oriental Philology and Translation of Abai Kazakh National Pedagogical University, Junior Researcher. Researcher ID: HCH-7587-2022. Orcid ID: 0000-0003-0836-7723
7. Nurbaev Serik Sakabaevich — Engineer (IT-specialist), MA in “Electronics, Telecommunications”

List of publications:

 

 [:kk]Өзектілігі Күтілетін ғылыми тиімділік аударматанудың  тұжырымдамалық аппаратын нақтылаудан, аударманың жалпы теориясы, әдіснамасы мен сыны үшін жаңа зерттеу материалын алудан, қазақ, орыс және ағылшын тілдеріндегі ғылыми аударманың арнайы теориясынан тұрады.

Осылайша, алынған нәтижелер аударматанудың дамуына, сондай-ақ онымен байланысты: лингводидактика, лингвомәдениеттану, лингвопрагматика, лексикография, әлеуметтік лингвистика сияқты салаларға ықпалын тигізеді. Әлеуметтік-экономикалық ықпал тек Қазақстанның ғана емес, сондай-ақ тілдік жағдайында ұқсастық бар еуразиялық кеңістік елдерінің ғылыми сөйлеу стилінің аудармашыларын даярлау мен қайта даярлаудың білім беру процесіне енгізілуі мүмкін АСБ-дың дайын алгоритмін алудан тұрады.

Бұл нәтиже аударма оқытушылары мен аудармашы-практиктерге арналған тренинг-қызметтерді, шеберлік класстарын ұсыну түрінде коммерцияландырылуы мүмкін. Жоба шеңберінде алынған нәтижелер қазақ тіліндегі аударматану бойынша ғылыми зерттеулерге жаңа серпін береді; ғылыми сөйлеу мәнері мәтіндерін қазақ тіліне тікелей аудару бойынша практикалық нұсқаулық болады.

  Алынған нәтижелердің мақсатты тұтынушылары аудармашылар-практиктер, ғылыми қызметкерлер, ЖОО оқытушылары, студенттер, магистранттар және докторанттар болып табылады.

Жобаның мақсаты: өлшенетін критерийлер негізінде ғылыми және оқу саласындағы аударма сапасын бағалауға жүйелі көзқарасты әзірлеу

Күтілетін нәтижелер

Қол жеткізілген нәтижелер

Зерттеудің негізгі нәтижесі – өлшенетін критерийлер мен осы бағалауды параметрлеудің объективті әдістері негізінде ғылыми және оқу саласындағы аударма сапасын бағалаудың жүйелік тәсілін әзірлеу. Жобаның осы нәтижесін іске асыру мынадай нысандарда ұсынылатын болады: 1)   Web of Science базасының Social Science Citation Index, Arts and Humanities Citation Index және (немесе) Russian Science Citation Index индекстелетін және (немесе) Scopus базасында citescore бойынша кемінде 35 (отыз бес) процентилі бар рецензияланатын ғылыми басылымда кемінде 1 (бір)мақала немесе шолу; 2)  Комитет ұсынған рецензияланатын шетелдік және (немесе) отандық басылымдарда кемінде 2 (екі) мақала және (немесе) шолулар 3)  1 (бір) монография, 4)  1(бір) оқу әдістемелік құралда, Монография және оқу-әдістемелік құрал бойынша зияткерлік меншікке құқықтарды мемлекеттік тіркеу туралы екі куәлік алу жоспарлануда.

Зерттеу тобының құрамы:

1. Жумабекова Айгуль Казкеновна – филология ғылымдарының докторы, Абай атындағы ҚазҰПУ-нің шығыс филологиясы және аударма кафедрасының профессоры, жоба жетекшісі, БҒҚ, уақытша жұмыспен толық қамтылмау (35 ай). Индекс Хирша – 1 Scopus базасында (https://www.scopus.com/authid/detail.uri?authorId=56713044300); Профиль: https://www.mendeley.com/profiles/aigul-zhumabekova/publications/

Author ID в Scopus 56713044300, Researcher ID Web of Science AAD-8962-2020,

ORCID ID 0000-0003-4457-2687, Researcher ID in Publons 3384051

2. Куркимбаева Айжан Муратовна – «Шетел филологиясы» мамандығы бойынша Phd, Абылай хан атындағы ҚазХҚ және ӘТУ-нің аударма және филология факультетінің шет тілдерінің сөйлеу практикасы кафедрасының қауымдастырылған профессоры, АҒҚ. Индекс Хирша — 1 Scopus базасында (https://www.scopus.com/authid/detail.uri?authorId=57216884105) Author ID Scopus  57216884105, Orcid ID 0000-0002-2075-3427
3. Манапбаева Жаннура Жарканбековна – «Аударма ісі» мамандығы бойынша PhD, АТХУ-нің тілдер кафедрасының меңгерушісі, ассистент-профессор. Scopus ID: 57283068900, ORCID: 0000-0003-4650-1727, Индекс Хирша – 1, АҒҚ.
4. Шенгелбаева Нуржамал Рахымжановна – филология ғылымдарының кандидаты, Абай атындағы ҚазҰПУ-нің шығыс филологиясы және аударма кафедрасының аға оқытушысы, АҒҚ. Author ID в Scopus 57297926500 ORCID ID 0000-0002-2398-4220, ResearcherID Web of Science HDO-3443-2022
5. Алдабергенова Айым Алдабергеновна – «Аударма ісі» мамандығы бойынша PhD, Абылай хан атындағы ҚазХҚ және ӘТУ-нің ілеспе аударма кафедрасының оқытушысы, АҒҚ. Researcher ID Web of Science HDM-7762-2022, Orcid ID: 0000-0003-0836-7723 Scopus Author ID 57659582300.

Сын және семиотика. Scopus. 2021. № 2. 160–177 беттер. DOI 10.25205/2307-1737-2021-2-160-177 ISSN 2307-1737

6. Мухитов Арупжан Зумратович — магистр, мамандығы «Аударма ісі», Абай атындағы ҚазҰПУ-нің шығыс филологиясы және аударма кафедрасының оқытушысы, КҒҚ. Researcher ID: HCH-7587-2022. Orcid ID: 0000-0003-0836-7723
7. Нурбаев Серик Сакабаевич — инженер (IT-маман), магистр
8. Жарияланымдар тізімі:

 [:]